Нұр-Сұлтан
Қазір
-4
Ертең
-10
USD
422
+1.24
EUR
512
+0.58
RUB
5.59
+0.01

Құрылыс бизнесі енді тек таңдаулылар үшін – карантиннің салдары

Дереккөзі: bloomhuff.com

Finprom.kz бұрынырақ хабарлағандай, бір жыл ішінде құрылыс секторына салынатын іргелі инвестициялар 40%-дан астамға қысқарды. Сонымен қатар, жағымсыз динамика елдің барлық аймақтарында орын алды.

2020 жылдың қаңтар-қараша айларында инвестициялар 64,1 млрд теңгені құрады — бұл соңғы үш жылдағы ең төменгі көрсеткіш.

«Таңдаулылар» туралы

Салаға салынған барлық инвестициялардың 92,6%-ы – бизнестің өз қаражаты екені байқалады. Осы көрсеткіш бәрінен де көп төмендеген.

Банктік емес қарыз қаражаттары мен банктік несиелер бірнеше есе өскен, бірақ олардың инвестиция құрылымындағы үлесі өте аз болғандықтан, ештеңе өзгере қоймаған.

Қаржыгер Расул Рысмамбетов сектордың пандемия жағдайындағы бір ерекшелігін аңғарған.

“Қатаң карантиндік шараларға байланысты инвестициялардың төмендеуі  өте орынды, мұндай кезде тек таңдаулы компаниялар ғана құрылыс жүргізе алды»,

— деп атап өтті сарапшы. – Қалғандарының ақшаны алатын жерлері жоқ.

Мұндай “таңдаулылардың” көпшілігі Атырау, Шығыс Қазақстан, Алматы облыстары мен Алматы қаласында. Оларға инвестиция көлемінің жартысынан астамы тиесілі. Сәйкесінше, олардың ең азы Ақмола, Қызылорда және Ақтөбе облыстарына берілген, бұл өңірлерге инвестиция салуға көп ешкімнің зауқы жоқ.

Бәрі есепке алынды ма?

16 наурыздан бастап елімізде төтенше жағдай жарияланды. Содан кейін ол 11 мамырға дейін ұзартылды. Барлық аймақтарда карантин шаралары бірде күшейтіліп, бірде жеңілдетілді. Бизнес оның толығымен алынуын күтпеді. Экономика әлі күнге дейін мазасыз күй кешуде. Әрине, құрылыс секторы да қалыс қалған жоқ.

Рысмамбетов “карантиндік шаралар құрылысқа салынатын инвестициялардың азаюының алғашқы және негізгі себебі екендігімен” келіседі.

Оның пікірінше, Finprom.kz пайдаланған ресми статистикада барлығы жан-жақты ескерілмейді.

“Егер біз ауқымды мемлекеттік құрылыстарды алатын болсақ, оған ақша тек құрылыс бағдарламасы арқылы ғана түспейтінін болжауға болады.

Оған басқа бағдарламалардың да бюджеттік ағындары қайта бағыттайды

Мүмкін, сондықтан статистикада бұл ескерілмейді”, – деп қаржыгер өз ойын айтты.

COVID-19 ғана емес: инфляция мен перспективалар

Карантиннен басқа, құрылыс секторына инфляция мен өтімділіктің созылмалы тапшылығы үлкен қысым көрсетеді.

“Еуразия” бірінші арнасы бұрындары хабарлағандай, құрылысшылар үкіметтен мемлекеттік бағдарламалар бойынша салынып жатқан пәтерлердің бағасын өсіруді сұрайды. Нақты сандар да келтірілген: аймақтарға байланысты әр шаршы метріне 160-240 мың теңгеден 280-300 мың теңгеге дейін. Олардың айтуынша, әрбір шаршы метрдің құны 10%-ға артады.

Себебі, құрылыс материалдарының қымбаттаған. Құрылысшылар шағымданғандай, арматураның бағасы 40%-ға өскен, бұл ғимарат құнының 20%-ын құрайды.

Құрылыс және сәулет ҒЗИ-ның сарапшылары олармен келіспейді. Олардың айтуынша, сметаның құны тек 3%-ға ғана артуы мүмкін.

Сондықтан құрылыс секторының болашағы бұлыңғыр. Рысмамбетов олардың бірнешеуін түсіндірді:

“Егер іргелі инвестициялардың азаюы ұзаққа созылса, құрылыс көлемін қалпына келтіру қосымша инвестицияларды қажет етеді”, — деп ескертті сарапшы.

Қаржыгер атап өткендей, “жылжымайтын мүлік нарығында бос сөз болған жағдайда баға мен сұраныстың өзгерісін болжау қиын”.

“Зейнетақы жинақтарының берілуі қысқа мерзімді әсерін береді.

Сала одан әрі өсуі үшін инвестициялар мен мемлекеттің көші-қон саясатын байланыстыру қажет

Әйтпесе, саланың құлдырауы құрылыс компаниялары үшін ғана емес, ел бюджеті үшін де ауыр соққы болады”, — деп қорытындылады Рысмамбетов.

Серіктестер жаңалықтары
© «365 Info», 2014–2021 info@365info.kz, +7 (727) 350-61-36
050013, ҚР, Алматы қ., «Керемет» ықшамауданы, 7 үй, 39 корпус, 472 кеңсе
Қате байқасаңыз, оны белгілеп Ctrl+Enter басыңыз