Нұр-Сұлтан
Қазір
-9
Ертең
-10
USD
422
+0.07
EUR
512
+0.04
RUB
5.61
+0.02

Мемлекеттік қызметке ғылым мен өндірістен кәсіби мамандарды тарту керек — Сұлтанов

109
Дереккөзі — matritca.kz

Шенеуніктер аппаратына реформа жүргізу қажет дейді саясаттанушы Болат Сұлтанов. Ең алдымен тазалау жүргізіп, кейін бос орындарға лайықты кандидатураларды іздеу керек. Олардың қандай да бір кланға немесе отбасына қатыстылығына емес, кәсіби маман ретіндегі қасиетіне назар аударған жөн.

Кадрлық саясат қандай болуы керек

— Болат Қылышбайұлы, қоғамда мемлекеттік аппараттағы кадрлық саясатқа қатысты мәселелер жиі көтеріледі. Бұл туралы түрлі пікірлер айтылады. Кейбіреулер тіпті, одан еш пайда жоқ, жаңалары келгенмен олар да ұрлап, жымқыруды бастайды деп есептейді. Бұрынғы шенеуніктердің орнына қоятын ешкім жоқ деген көзқарастарды да естіп жүрміз. Осы ұстаныммен келісесіз бе?

—Өзгеретін уақыт келді дегенмен келісемін, бірақ жаңа адамдарды алатын жер жоқ деген пікірмен келісе алмаймын.

Кадр мәселесіне келер болсақ, Қасым-Жомарт Тоқаев тойлардың уақыты өтті,  ақыл-ой, ғылым, білім мен еңбектің уақыты келді деп айтты. Тиісінше, қандай да бір тұлғаның құрметіне екі тілде салтанатты сөз сөйлей алатындарға емес, нағыз кәсіпқойларға сенім артатын уақыт келді.

— Кейбіреулер барлығын жұмыстан шығарып, жаңаларын алуды ұсынады.

— Бұл да дұрыс нұсқа емес. Шығыста

ақылды басшы болу үшін өзі ғана ақылды болмауы керек, ол айналасын ақылды адамдармен қоршай білуі керек дейді

Іріктеу жүргізу қажет, әсіресе жемқор элементтерден және кейбір «қорғаушыларының» арқасында  жүргендерден арылу керек. Сондықтан

мен барлық кадрды қайта аттестаттаудан өткізер едім. Бірақ мұны қалай болса солай емес, мұқият жасау керек

Жұмыс істегісі келетіндер мен қажетті дағдыларға ие адамдар ғана қалады. Тіпті білмегенін де үйретіп, көрсетіп жіберуге болады. Бірақ орындар бәрібір босайды және жаңа адамдарды іздеу керек.

Кадр саясатына кадрларды іріктеу мен орналастырудың ғылыми принциптері негізінде  қарау керек. Мұндай ғылым көптеген мемлекетте бұрыннан бар және жұмыс істейді. Атап айтқанда,

жоғары лауазымдарға аппараттан емес, ғылым мен өндіріс саласының адамдарын қою

Біреулер жоғарыға өрмелеп шықса, біреулерін тікұшақпен көтереді

— Бірақ бұл салаларда да тәртіп орнату керек. Мысалы, кәсіпорын директоры лауазымына орналасу үшін бұрын ол жерде ұзақ уақыт жұмыс істеу керек еді. «Ыстығы мен суығын бірдей» көріп білуі керек болатын

Ал қазір белгілі бір отбасынан шыққаны үшін ғана  25 жастағы жас жігітті басшы етіп тағайындай салады

Бұл тек мемлекеттік қызметтегі жағдай ғана емес.

Көп нәрсені өзгерту керек. Әсіресе, халықтың шамына тиіп отырған  екі салаға,   денсаулық сақтау және білім беруге аса назар аударған жөн. Махатма Ганди: «Мақсат қоя білсең — қор табылады» деген.

Біздің стратегиялық мақсатымыз – халықтың әл-ауқатын жақсарту

Ал қазіргі кезде Денсаулық сақтау саласында үлкен өзгерістер жүргізу керек. Бірақ оны жүзеге асыру үшін медициналық білім беру саласына да көп нәрсені өзгерткен жөн. Ал ол үшін мектептегі білімді де қолға алу қажет.

— Ал жалпы бізде тиісті кадрлар бар ма? Сол өндіріс немесе ғылыми ортадағы мамандар туралы айтып отырмын.

— Әрине, бар. Халық пен мемлекетке жұмыс істеуге және пайда келтіруге дайын білікті мамандар жетіп жатыр. Ал оларды табу және ынталандыру басқа бір мәселе.

— Өндірістен, ғылыми ортадан және т. б. жерлерден алу керек пе? Бірақ мемлекеттік қызмет үшін ерекше дағдылар, мысалы, басқарушылық дағдылар болуы тиіс емес пе?

— Бұл дағдылар адамның төменнен жоғары қарай жылжуы барысында игеріледі. Ал осы қасиетке ие болғаннан кейін оны жоғары көтеруге болады. Қазақстанда иерархиялық баспалдақтың барлық сатыларында келесісіне көтеруге болатын адамдар табылады деп ойлаймын.

Бірақ оның орнына, кейбіреулері шыңға автокөлікпен, тіпті тікұшақпен шығады

Әрине, бұл қажетті отбасында дүниеге келген кейбіреулердің бір сәтте мансабын жасағанын көрген адамдардың наразылығын тудырады.

Бұзудың қажеті жоқ, қайта қалпына келтіру керек

—  Ортағасырлық Қытайда мемлекеттік лауазымдарға тағайындау үшін алынатын емтихандар жүйесі болған. Неге оны алдын-ала жаңартып, назарымызға алмасқа? Адам жазбаша емтихан тапсырды — басқа лауазымға ұсынуға болады. Бірақ біздің кадрлар жүйесінде бір орынна екінші орынға секірушілік көп.

https://kaz.365info.kz/aleumettanushy-sot-toragalary-men-ministrlerdin-akimderdin-zhalakhysyn-birneshe-esege-koterudi-ysyndy-346324

Мен салаға қатысты жоғары білімі немесе еңбек тәжірибесі жоқ адамдарды жоғары лауазымға тағайындауға үзілді-кесілді қарсымын. Неліктен дәрігерлерге медициналық білім қажет те, ал «СҚ Фармация» жетекшісіне бндай талап қойылмайды?  Отандық фармацевтикалық салада тәжірибелі және тиісті білімі бар адам табылған жоқ па? Немесе алдық верх басқа да кадрлық тәсілдері?

Қайталаймын, мен

мемлекеттік басқару жүйесінің барлық қабаттарында адал, тиімді және сауатты жұмыс істей алатын адамдар бар екеніне сенімдімін

Сонымен қатар, ғылым немесе өндіріс кадрларын тартуға болады. Бос жұмыс орындарын алмастыру үшін бәсекелестік негізде еркін қолжетімділік ашылуы тиіс.

Бізде министр ретінде ешқашан және ештеңе басқарған адамды тағайындай алады. Тіпті оның бұл салаға ешқашан байланысы болмауы да мүмкін. Бірақ осындай лауазымды атқару алдында өтетін мансап дәлізі болуы керек емес пе?

— Алдымен қолданыстағы жүйені бұзу керек пе? Оған қанша уақыт кетеді?

— Горбачев кезінде қайта құру жүріп жатқанда, бір үйді бұзды, ал екіншісін салған жоқ. Сондықтан бәрін бірден бұзбай, кірпіштерін мұқият ауыстыру керек. басқалармен мұқият ауыстыру керек. Велосипед ойлап табудың қажеті жоқ, кадрларды іріктеу жүйесі бұрыннан жұмыс істеп келеді. Тек қайта қалпына келтірумен  айналысуға.

Қазір қоғамдық бақылауға баса назар аударуға тырысуда. Иә, ол болуы керек, бірақ одан панацея жасауға болмайды. Эмоцияларға емес, көп ғасырлық іріктеу жүйесіне негізделген ақылға қонымды көзқарас болуы керек.

Серіктестер жаңалықтары
© «365 Info», 2014–2021 info@365info.kz, +7 (727) 350-61-36
050013, ҚР, Алматы қ., «Керемет» ықшамауданы, 7 үй, 39 корпус, 472 кеңсе
Қате байқасаңыз, оны белгілеп Ctrl+Enter басыңыз